Wirus brodawczaka ludzkiego – HPV

Wirus brodawczaka ludzkiego – HPV

Zakażenie HPV wywoływane jest przez wirus brodawczaka ludzkiego, który zwykle powoduje przerosty na skórze lub błonach śluzowych w postaci brodawek. Istnieje ponad 100 odmian tego wirusa, przenoszonego drogą płciową lub poprzez inny kontakt skóry ze skórą osoby zakażonej, a niektóre infekcje mogą doprowadzić nawet do raka.

Wirus brodawczaka ludzkiego – objawy

Zakażenie HPV ma miejsce, gdy wirus dostanie się do organizmu. W większości przypadków infekcję pokonuje układ odpornościowy organizmu zanim powstaną brodawki. Kiedy już jednak się pojawiają, mogą różnić się wyglądem, tworząc:

  • Brodawki narządów płciowych: płaskie zmiany, małe guzki kalafiorowe lub małe wypustki przypominające łodygi, które pojawiają się u kobiet głównie na sromie, ale i w pobliżu odbytu, szyjki macicy lub pochwy, natomiast u mężczyzn – na penisie i mosznie lub wokół odbytu. Brodawki narządów płciowych rzadko powodują dyskomfort lub ból, chociaż nierzadko swędzą.
  • Brodawki na dłoniach i palcach: szorstkie, wypukłe guzy, które mogą być bolesne lub podatne na obrażenia lub krwawienie.
  • Brodawki podeszwowe: twarde, ziarniste narośle, które zwykle pojawiają się na piętach lub stopach, mogąc powodować dyskomfort.
  • Brodawki płaskie: są płaskimi, lekko uniesionymi zmianami, które mogą pojawić się w dowolnym miejscu. U dzieci powstają zwykle na twarzy, u mężczyzn – w okolicy brody, natomiast u kobiet – na nogach.

Wirus brodawczaka ludzkiego – przyczyny

Do zakażenia HPV dochodzi zwykle poprzez skaleczenie, otarcie lub inny kontakt skóry ze skórą zakażonego. W przypadku infekcji narządów płciowych, przyczyną jest stosunek płciowy, seks analny i inny kontakt skóry w okolicy narządów płciowych. Seks oralny z osobą zakażoną może natomiast wywoływać zmiany w jamie ustnej lub górnych drogach oddechowych.

Jeśli jesteś w ciąży i masz zakażenie HPV brodawkami narządów płciowych, możliwe jest, że zarazić się może również twoje dziecko. Ponadto infekcja może powodować nienowotworowy rozrost w krtani dziecka, choć zdarza się to rzadko.

Czynniki ryzyka zakażenia HPV

Zakażenia HPV są częste. Czynniki ryzyka infekcji wirusem obejmują:

  • Liczbę partnerów seksualnych: im jest ich więcej, tym większe prawdopodobieństwo zarażenia wirusem HPV narządów płciowych. Uprawianie seksu z partnerem, który miał wielu partnerów seksualnych, również zwiększa ryzyko.
  • Wiek: brodawki występują głównie u dzieci. U młodzieży i młodych dorosłych częściej pojawiają się brodawki narządów płciowych.
  • Osłabiony układ odpornościowy: na wirusa narażeni są bardziej ludzie, którzy mają układ odpornościowy nadwyrężony przez HIV/AIDS bądź leki tłumiące po przeszczepie narządów i inne czynniki.
  • Uszkodzona skóra: obszary skóry, które zostały w jakikolwiek sposób naruszone, są bardziej podatne na powstawanie brodawek.
  • Kontakt osobisty: dotykanie czyjejś brodawki lub brak ochrony przed kontaktem z powierzchniami narażonymi na HPV – takimi jak publiczne prysznice lub baseny – może zwiększyć ryzyko zakażenia HPV.

Wirus brodawczaka ludzkiego – powikłania

Niektóre infekcje powodują zmiany na języku, migdałkach, podniebieniu miękkim lub w obrębie krtani i nosa. Istnieją również szczepy HPV, które mogą wywoływać raka szyjki macicy, narządów płciowych, odbytu, prącia, pochwy, sromu, jamy ustnej i górnych dróg oddechowych.

Prawie wszystkie przypadki nowotworu szyjki macicy spowodowane są infekcjami HPV, choć mogą rozwinąć się nawet po 20 latach po infekcji. Zakażenie HPV i wczesny rak szyjki macicy zazwyczaj nie powodują zauważalnych objawów. Wykryć go mogą badania przesiewowe. Brodawki, które powodują dyskomfort lub ból, również powinny skłonić do wizyty u lekarza.

Wirus brodawczaka ludzkiego – zapobieganie

Infekcjom HPV trudno jest zapobiec. Jednak nawet w przypadku zakażenia można powstrzymać rozprzestrzenianie się zakażenia i tworzeniu nowych brodawek, nie dotykając już istniejącej brodawki.

Aby zmniejszyć ryzyko zarażenia się wirusem HPV, powodującym brodawki podeszwowe, noś buty lub sandały w publicznych basenach i szatniach. Ryzyko rozwoju brodawek narządów płciowych można zmniejszyć przez pozostawanie we wzajemnie monogamicznym związku seksualnym, zmniejszenie liczby partnerów seksualnych i używanie lateksowej prezerwatywy.

Szczepienia przeciw HPV

Przez amerykańską Agencję Żywności i Leków zostały zatwierdzone 3 szczepionki przeciwko HPV. Najnowszą jest Gardasil 9, który zaleca się do stosowania w celu ochrony przed rakiem szyjki macicy i brodawkami narządów płciowych u mężczyzn i kobiet w wieku od 9 do 45 lat.

Centrum Kontroli i Zapobiegania Chorobom (CDC) zaleca rutynowe szczepienia przeciwko HPV dziewczynom i chłopcom w wieku 11 i 12 lat, chociaż można je podać już w wieku 9 lat. Badania wykazały, że otrzymanie szczepionki w młodym wieku nie jest powiązane z wcześniejszym rozpoczęciem aktywności seksualnej. Nastolatki i młodzi dorośli, którzy rozpoczynają serię szczepionek później, w wieku od 15 do 26 lat, powinni otrzymywać trzy dawki szczepionki.

Gdy ktoś zostanie zarażony HPV, szczepionka może nie być tak skuteczna lub może nie działać wcale. Również reakcja na szczepionkę jest lepsza w młodszym wieku niż w starszym wieku. Jednak jeśli zostanie podana zanim ktoś zostanie zainfekowany, szczepionka może zapobiec większości przypadków raka szyjki macicy.

Zamknij menu